Overheidsinstanties criminaliteitsbestrijding

De criminaliteitsbestrijding in Nederland is de verantwoordelijkheid van een aantal overheidsinstanties. De belangrijkste zijn het Ministerie van Veiligheid en Justitie en de politie. Daarnaast bestaan er diverse opsporingsdiensten en speciale eenheden die door de overheid worden ingezet bij de criminaliteitsbestrijding.

Ministerie van Veiligheid en Justitie

Het Ministerie van Veiligheid en Justitie maakt het beleid voor de onderwerpen preventie, opsporing en handhaving van (straf-)wetgeving. Daarnaast zorgt het Ministerie voor de handhaving van de wetgeving voor corruptiebestrijding. Omdat opsporing en handhaving taken van de politie zijn, vallen het functioneren van de politieorganisatie en politiezorg ook onder de verantwoordelijkheid van het Ministerie. Het Ministerie is tenslotte verantwoordelijk voor de uitvoering van strafrechtelijke sancties en maatregelen en voor slachtofferzorg. De verantwoordelijkheid voor bijzondere opsporingsdiensten ligt bij de ministeries zelf. Zo valt de AIVD onder het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

Politie

De politie heeft verschillende taken met betrekking tot criminaliteitsbestrijding: zorgen voor veiligheid, criminaliteit voorkomen en bestrijden, bewaken van de openbare orde, opsporen van strafbare feiten, verlenen van hulp bij nood en uitvoering van politietaken voor het Ministerie van Veiligheid en Justitie. Binnen de politie bestaan diverse gespecialiseerde units die zich bezighouden met specifieke criminaliteitsbestrijding.

CIE

De CIE staat voor Criminele Inlichtingen Eenheden. De CIE zijn onderdeel van de politie en verzamelen, analyseren en registreren informatie over ernstige criminaliteit en georganiseerde criminaliteit. De CIE zijn de enige politie eenheden die werken met informanten om zo aan belangrijke informatie te komen.

Nationale opsporingsdiensten

Een ander middel bij de criminaliteitsbestrijding vormen de nationale opsporingsdiensten. Hieronder vallen de FIOD/ECD (Fiscale inlichtingen- en opsporingsdienst), de SIOD (Sociale inlichtingen- en opsporingsdienst, de nVWA-IOD (nieuwe Voedsel en Waren Autoriteit Inlichtingen- en Opsporingsdienst ) en de VROM-IOD (VROM inlichtingen- en opsporingsdienst). Deze opsporingsdiensten vallen onder verschillende ministeries en hebben als taak om regels te handhaven door strafbare feiten op te sporen. Het gaat dan om strafbare feiten waar (zeer) specialistische kennis bij nodig is.

Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV)

De NCTV is onderdeel van het Ministerie van Justitie en Veiligheid. De NCTV is verantwoordelijk voor terrorismebestrijding, crisisbeheersing, nationale veiligheid en cyber security. De NCTV verbindt alle partijen die een rol spelen bij het identificeren en verminderen van dreigingen, het verhogen van de weerbaarheid tegen dreigingen, het bewaken en beveiligen van personen en objecten en het zorgen voor een optimale cyber security.